Graaierij en potverteerderij

De basketbalclub Los Angeles Lakers is verkocht. Alweer. Veertien maanden nadat de Buss-familie (heerlijk getypeerd in de sitcom Running Point op Netflix) de hele Lakers-handel verkocht voor 10 miljard dollar aan ene Mark Walter, heeft die laatste zijn droomclub doorverkocht voor 12,5 miljard.

Dat las, hoorde of zag u niet in uw favoriete media, en dat was een onderschatting van de nieuwswaarde. Niet dát de iconische Lakers zijn verkocht, maar aan wíé, dat was het nieuws. De koper namens zijn investeringsmaatschappij Thrive Capital heet Joshua Kushner, de broer van Jared, die dan weer de schoonzoon is van Donald Trump.

En als de naam Joshua Kushner een belletje doet rinkelen, jawel, dat is die investeerder die door zakenbank JPMorgan Chase was gevonden om de gedeeltelijke privatisering van de FIFA World Cup gestalte te geven. Nu dat plan van FIFA-keizer Gianni Infantino de eerstkomende tijd niet doorgaat – ooit wel in andere vorm, let maar op – heeft Kushner zijn vizier anders afgesteld.

Opvallend aan die hele verkoop, die als de duurste ooit geldt in de mondiale sport, is dat de verkoper wellicht moest verkopen. Mark Walter is geen onbekende. Naast de honkbalclub Los Angeles Dodgers zit nog 12,8 procent van Chelsea FC in de Premier League in zijn portefeuille. Walter is nu voorwerp van een federaal fraudeonderzoek naar misstanden met verzekeringen en leningen.

Twee van de grootste nieuwsitems in de sport, noem het maar sportschandalen, zijn aan elkaar gelinkt. Dat is de mooie wereld waarin wij spelen, leven en waarover we berichten. Op het niveau van de fans is sport een spel. Op het niveau van de eigenaars is sport een vermogenscategorie. Maak een lijstje van de eigenaars van de grote sportfranchises (correcter dan ‘clubs’) en je komt altijd weer dezelfde namen tegen.

Tot die wereld wilde Infantino behoren met zijn FIFA World Cup en zijn FIFA Fast Forward Enterprise. Nu we hier weer zijn, hoe zou het met de Italiaanse Zwitser zijn? Zou die al één goeie nacht hebben gehad de voorbije twee weken?

Wie denkt dat hij op zijn laatste benen loopt, dwaalt. De steun vanuit Zuid-Amerika en Afrika is onvoorwaardelijk. Uit die hoek krijgt hij nu applaus om een plan af te voeren waarmee hij een deel van de FIFA-inkomsten zou hebben geprivatiseerd. Dat het plan uit zijn koker kwam en alleen uit die van hem, waarna fel protest volgde en hij het plan weer introk, wordt nu geprezen als sterk leiderschap.

Cognitieve dissonantie, of noem het een gebrek aan waarden: het is des voetbals. De steunbetuigers spraken alvast hun onvoorwaardelijke steun uit. Het is ronduit hallucinant dat de grote baas van het wereldvoetbal het plan een jaar geleden al had bekokstoofd en al die tijd in zijn lade had liggen, zonder de raad van bestuur of het topmanagement in te lichten.

De FIFA is inmiddels een bedrijf dat vierjaarlijks een omzet van 15 miljard dollar draait en flink winst maakt in de jaren van de World Cup. Er bestaan grotere bedrijven in de wereld, ook in de sport (het American football bijvoorbeeld, en de UEFA), maar de conclusie blijft dezelfde: een CEO die een revolutionair plan in een achterkamer onderhandelt zonder zijn bestuurders en zijn management heeft een probleem.

Een dag voor de World Cup-finale werd in een besloten bijeenkomst in het Waldorf Astoria het plan gepresenteerd aan zijn vijf topdirecteurs, zonder dat de grote Infantino zichzelf de moeite getroostte om aanwezig te zijn. Drie zouden hebben getekend, twee niet. Een van die twee stapte naar de pers. Iedereen vermoedt nu dat het de Fransman Kevin Lamour was, de operationele eindverantwoordelijke, maar dat is niet zeker.

Als bestuurders, het management en de helft van de leden zich vervolgens van het plan distantiëren, staat die CEO nog maar één ding te doen: opstappen. Dat zal Infantino niet doen, want hij is geen man van eer, alvast niet in de letterlijke betekenis – misschien wel in de Siciliaanse betekenis.

Het schandaal is niet de privatisering van de FIFA. Sponsoren en uitzendgemachtigden bepalen al decennia de agenda in alle grote sportevenementen. Het schandaal is dat één man autoritair beslissingen wil doordrukken die in de eerste plaats goed zijn voor de eigen portemonnee.

De keizerlijke allures van Infantino en andere voorzitters van grote bonden blijven ongestraft zolang zij over een meerderheid van de mondiale stemmen beschikken. Eenmaal ze op hun troon zitten, hebben die voorzitters nog minder verantwoording af te leggen dan Trump. Wereldsportbonden, paradijzen voor graaierij en potverteerderij, worden niet overkoepelend gereguleerd of gecontroleerd en daarom zijn de meeste wereldsportbonden bananenrepublieken.