
Sportieve massamoord
Dat in het Verenigd Koninkrijk uitgerekend bij het begin van de langste interlandbreak sinds jaren uitlekte dat Manchester City een straf kan tegemoet zien voor meer dan honderd inbreuken tegen de financial fair play (en obstructie van het onderzoek), is geen toeval.
De volgende drie weken zal het meer gaan over de bom die is ontploft in de Premier League, de grootste en rijkste voetbalcompetitie van de planeet, dan over Tuchel en co. Als op zaterdag 10 oktober de competitie herbegint, zal de rust niet zijn teruggekeerd, maar is er misschien meer duidelijkheid.
Dat extrasportieve nieuws van de eeuw – in balans met de dopingonthullingen van Sotsji 2014 en Rusland – was in onze media in de meeste zaterdagkranten niet meer dan een eenkolommertje waard, wel twee kolommen in deze krant, waarvoor hulde. Dat krijg je met een fixatie op koers en een onbenullige serie interlands.
Tien weken lang duurden de hoorzittingen. Dat was meer dan een jaar geleden. Al die tijd wachtte het voetbalbestel op een verdict van de onafhankelijke commissie die de bewijslast tegen Manchester City had bestudeerd en vervolgens alle partijen had gehoord.
Vandaag is het precies acht jaar geleden dat de Premier League de hele zaak tegen Man City begon te onderzoeken en na vijf jaar tot de conclusie kwam dat volgens hen de meest succesvolle club van het land schuldig was aan financiële doping en tegenwerking van het onderzoek.
Alles is terug te voeren op een eerder onderzoek, alweer meer dan een decennium geleden, met een Belg als centrale figuur. Het was Yves Leterme die als Chief Investigator of voorzitter van de onderzoekskamer van het Club Financial Control Body bij de Europese voetbalbond UEFA de club en de eigenaars uit Abu Dhabi beschuldigde van gesjoemel.
Initieel kreeg City een boete van 60 miljoen euro aan de broek, waarvan 40 miljoen voorwaardelijk. Daarnaast kregen ze beperkingen op uitgaven, transfers en salarissen. Die boete werd aanvaard, maar er was geen sprake van beterschap, wel integendeel.
Zes jaar geleden werd dan door de UEFA een twee jaar durende Europese ban uitgesproken, maar die werd door het Arbitragetribunaal voor de Sport (TAS) in Lausanne tenietgedaan, hoofdzakelijk om redenen van verjaring.
Die verjaring had de English Premier League (EPL) niet in de statuten en zij borduurden verder op het dossier dat Letermes onderzoekers bij elkaar hadden gezocht, met dank aan de Portugese hacker Pinto, bekend van Football Leaks. Parallel daaraan bracht de EPL extra bewijslast aan. Dat had City niet zien aankomen: 115 inbreuken werden vastgesteld. Daarvan acht de onafhankelijke commissie – samengesteld door topmagistraten en -juristen uit het VK – er 114 bewezen. Een volgende stap is de bepaling van de strafmaat.
Daarmee kan het alle kanten uit. Een precedent is er niet. Everton en Nottingham Forest kregen wel respectievelijk acht en twee punten aftrek voor één vergrijp tegen de PSR, de winst- en duurzaamheidsregels. Als dat winkeldiefstal was, heeft Manchester City negen seizoenen lang een sportieve massamoord op het geweten.
De club overschatte kunstmatig de inkomsten en onderschatte de uitgaven om aan de regels van de financiële waakhond te voldoen. Het betaalde verdoken premies en salarissen via het thuisland en verhinderde bovendien elk onderzoek met een arrogantie die alle verbeelding tartte.
Manchester City zal de onafhankelijkheid van de onafhankelijke commissie waarmee ze zelf heeft ingestemd aanvechten en gaat zeker in beroep. Het kan nog een jaar of langer duren eer er een uitspraak valt, maar dat de straf zwaar zal zijn, staat als een paal boven water.
Met een miljoenenboete zal de rest van de EPL geen genoegen nemen, ook niet als dat een getal met acht nullen is. Een zware puntenaftrek – honderd punten over vijf seizoenen te verdelen werd al eens gesuggereerd – lijkt een realistische optie. Enkele directe concurrenten zullen daar geen genoegen mee nemen.
Het afnemen van titels lijkt lastiger omdat die straf niet is voorzien in het reglement. Hoe dan ook, elke veroordeling van Manchester City zal een vervolg krijgen voor de burgerrechtbank vanwege clubs en spelers die schadevergoeding zullen vragen voor gederfde inkomsten ten gevolge van het bedrog.
De onzekere factor in dit hele verhaal is de voorlopig beperkte berichtgeving over deze affaire. Het nieuws kwam van Manchester City zelf dat de vlucht vooruit nam. Een volgende stap om naar uit te kijken is de publicatie van het vonnis van de commissie. Dat zou minstens zeshonderd pagina’s dik zijn. City vecht de openbaarheid daarvan aan.